Od 3 marca 2026 roku w Polsce obowiązują nowe przepisy umożliwiające uzyskanie prawa jazdy kategorii B osobom, które ukończyły 17 lat.
Prawo jazdy od 17 lat – zasady egzaminu i ograniczenia dla młodych kierowców
Możliwość uzyskania prawa jazdy kategorii B w wieku 17 lat to temat, który regularnie pojawiał się w debacie publicznej dotyczącej bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz szkolenia przyszłych kierowców. W wielu krajach Europy młodzi ludzie mogą rozpocząć jazdę samochodem jeszcze przed osiągnięciem pełnoletności, jednak odbywa się to pod określonymi warunkami i nadzorem doświadczonego kierowcy. Podobne rozwiązanie pojawiło jest również w Polsce. Wprowadzenie prawa jazdy od 17 lat wiąże się jednak z dodatkowymi zasadami dotyczącymi egzaminu oraz ograniczeniami dla młodych kierowców. Minimalny wiek w jakim możesz się zapisać na kurs nauki jazdy na kategorię B to 16 LAT i 9 MIESIĘCY
Kto może uzyskać prawo jazdy w wieku 17 lat?
Prawo jazdy kategorii B umożliwia prowadzenie samochodów osobowych o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 tony. W przypadku wprowadzenia przepisów pozwalających na zdobycie prawa jazdy w wieku 17 lat, kandydat na kierowcę musi spełnić te same podstawowe wymagania, które obowiązują osoby pełnoletnie.
Pierwszym krokiem jest uzyskanie numeru PKK, czyli Profilu Kandydata na Kierowcę. Jest to elektroniczny dokument generowany w wydziale komunikacji, który zawiera wszystkie informacje dotyczące osoby ubiegającej się o prawo jazdy.
Aby uzyskać PKK, konieczne jest:
- wykonanie badań lekarskich potwierdzających brak przeciwwskazań do kierowania pojazdami,
- przedstawienie zdjęcia do prawa jazdy,
- zgoda rodzica lub opiekuna,
- złożenie wniosku w odpowiednim urzędzie.
Następnie kandydat musi zapisać się na kurs w ośrodku szkolenia kierowców.
Kurs na prawo jazdy
Szkolenie w szkole jazdy składa się z dwóch części: teoretycznej oraz praktycznej. Część teoretyczna obejmuje zazwyczaj 30 godzin lekcyjnych zajęć, podczas których kursanci poznają przepisy ruchu drogowego, zasady bezpiecznej jazdy, podstawy pierwszej pomocy oraz zagadnienia związane z techniką kierowania pojazdem.
Część praktyczna to minimum 30 godzin jazd z instruktorem. W tym czasie kursant uczy się m.in.:
- ruszania i zatrzymywania pojazdu,
- jazdy po łuku i parkowania,
- wykonywania manewrów takich jak zawracanie czy zmiana pasa ruchu,
- jazdy w ruchu miejskim i w trudniejszych warunkach drogowych.
Po zakończeniu szkolenia kursant może przystąpić do egzaminu państwowego.
Egzamin na prawo jazdy
Egzamin przeprowadzany jest w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego, można zapisać się na miesiąc przed ukończeniem17 lat i składa się z dwóch etapów: egzaminu teoretycznego oraz egzaminu praktycznego.
Egzamin teoretyczny
Egzamin teoretyczny odbywa się przy komputerze i polega na rozwiązaniu testu składającego się z pytań dotyczących przepisów ruchu drogowego oraz zasad bezpieczeństwa. Pytania podzielone są na dwie części: podstawową oraz specjalistyczną.
Aby zdać egzamin, należy zdobyć co najmniej 68 punktów z maksymalnych 74. Test trwa około 25 minut, a wynik znany jest natychmiast po jego zakończeniu.
Egzamin praktyczny
Druga część egzaminu polega na sprawdzeniu umiejętności prowadzenia pojazdu. Składa się ona z dwóch etapów.
Pierwszym z nich jest wykonanie zadań na placu manewrowym, takich jak:
- przygotowanie pojazdu do jazdy,
- jazda po łuku,
- ruszanie na wzniesieniu.
Po zaliczeniu tej części kandydat wyjeżdża na miasto, gdzie egzaminator ocenia jego zachowanie w rzeczywistym ruchu drogowym. Sprawdzane są m.in. umiejętność obserwacji drogi, stosowanie się do znaków oraz bezpieczne wykonywanie manewrów.
Jazda pod opieką doświadczonego kierowcy „opiekuna”
Najważniejszą różnicą pomiędzy 17-letnim a pełnoletnim kierowcą jest obowiązek jazdy pod nadzorem opiekuna. Oznacza to, że młoda osoba nie może prowadzić samochodu samodzielnie przez 6 miesięcy od otrzymania prawa jazdy lub do ukończenia 18 lat.
Opiekun musi spełniać określone wymagania, między innymi:
- mieć ukończone co najmniej 25 lat,
- posiadać prawo jazdy kategorii B od minimum 5 lat,
- nie mieć poważnych wykroczeń drogowych w ostatnich latach
- być trzeźwy (zero alkoholu/narkotyków).
Podczas jazdy opiekun siedzi na miejscu pasażera i odpowiada za nadzorowanie młodego kierowcy oraz reaguje w sytuacjach zagrożenia.
Ograniczenia dla młodych kierowców
Wprowadzenie prawa jazdy od 17 lat wiąże się również z dodatkowymi ograniczeniami mającymi na celu zwiększenie bezpieczeństwa na drogach.
Do najważniejszych należy:
Zakaz samodzielnej jazdy
Półroczna jazda lub do momentu osiągnięcia pełnoletności kierowca musi prowadzić pojazd wyłącznie w obecności opiekuna.
Obowiązek całkowitej trzeźwości
Dla młodych kierowców obowiązuje zasada 0,0 promila alkoholu.
Okres próbny
Po uzyskaniu prawa jazdy młody kierowca jest objęty okresem próbnym, w którym obowiązują go surowsze kary za wykroczenia drogowe.
Możliwe ograniczenia prędkości
Rozważane są również niższe limity prędkości dla młodych kierowców, szczególnie w pierwszych miesiącach po uzyskaniu uprawnień.
Dlaczego wprowadza się takie rozwiązania?
Statystyki pokazują, że młodzi kierowcy są jedną z grup najbardziej narażonych na udział w wypadkach drogowych. Wynika to głównie z braku doświadczenia oraz większej skłonności do ryzykownych zachowań.
System umożliwiający zdobycie prawa jazdy w wieku 17 lat, ale pod nadzorem doświadczonego kierowcy, ma na celu stopniowe wprowadzanie młodych ludzi do ruchu drogowego. Dzięki temu mogą oni zdobywać doświadczenie w bezpiecznych warunkach, zanim zaczną prowadzić samochód całkowicie samodzielnie.
Podsumowanie
Prawo jazdy od 17 lat jest rozwiązaniem, które pozwala młodym osobom wcześniej zdobywać doświadczenie za kierownicą. Jednocześnie wprowadzenie takiego systemu wymaga dodatkowych zasad bezpieczeństwa, takich jak obowiązkowa jazda z opiekunem czy okres próbny dla nowych kierowców. Dzięki temu możliwe jest połączenie wcześniejszego szkolenia z większym poziomem kontroli i bezpieczeństwa na drogach.
Zgodnie z informacjami z Ministerstwa Infrastruktury, zmiany te mają na celu poprawę bezpieczeństwa poprzez stopniowe wdrażanie młodzieży do ruchu drogowego pod okiem doświadczonych osób.
